कोरोना विरुद्धको खोप: तीन कम्पनीका प्रभावकारी ! आधा दर्जन परीक्षणको अन्तिम चरण !! मंसिर २६ बाट अमेरिकामा लगाइँदै !!!

कोरोना भाइरसको महामारीका कारण विश्व आक्रान्त बनेको एक वर्ष पुग्न लाग्दा भने अब एकपछि अर्को गर्दै धमाधम कोरोना भाइरसविरुद्धका खोपहरू  उत्पादन र परीक्षण सफल भइरहेको समाचारले विश्वलाई केही हदसम्म आश्वस्त हुने अवस्था सृजना भएको छ । 

फाइजर र बायोएनटेक कम्पनीले बनाएको खोप ९५ प्रतिशत प्रभावकारी रहेको घोषणा प्रस्तुत गरे लगत्तै अर्को कम्पनी मोडेर्नाले बनाएको खोप पनि ९४.५ प्रतिशत प्रभावकारी भएको खबर सार्वजनिक भएको छ । यी खबर सङ्गै  कोरोना भाइरसविरुद्धको लडाइमा सहजता महसुस गर्न थालिएको छ । 

सोमबार मात्रै अक्सफोर्ड विश्वविद्यालयले बनाएको खोप समेत ७० प्रतिशत प्रभावकारी भएको समाचार आएपछि खोपको यात्रामा अर्को सफलता पनि नजिकै रहेको विश्वस्त हुने आधार देखिन थालेको छ । 

अमेरिकीले २० दिनभित्र खोप पाउने ! 

अमेरिकी नागरिकहरूले पहिलो पटक ११ डिसेम्बरसम्म कोभिड–१९ विरुद्धको प्रभावकारी खोप पाउन सक्ने कोरोना भाइरस खोप कार्यक्रमका प्रमुख डा.मोन्सेफ स्लावीले जानकारी दिएका  छन् । उनले कोरोनाविरुद्धको खोपले स्वीकृति पाएको २४ घण्टाभित्र खोप पुर्‍याइने योजना रहेको बताएका छन् । अमेरिकामा देशव्यापी रूपमा कोरोना भाइरसका नयाँ सङ्क्रमितको संंख्या तीव्र रुपमा बढिरहेका बेला कोरोना भाइरसविरुद्धको खोपको समाचारले सकारात्मक सन्देश सञ्चार गराएको  बताएका छन् । 

जोन्स हप्किन्स विश्वविद्यालयका अनुसार अमेरिकामा मात्र एक करोड २० लाख बढीलाई कोरोना सङ्क्रमण भएको छ भने दुई लाख ५५ हजारभन्दा बढीको मृत्यु भइसकेको छ । 

फाइजर र बायोएनटेकले अमेरिकामा आफ्नो खोपलाई आकस्मिक अनुमति दिन शुक्रवार आवेदन दिएका थिए । दुई पटक लगाउनुपर्ने यो खोपको परीक्षणमा ९५ प्रतिशत प्रभावकारी देखिएको छ । परीक्षणका क्रममा मानिसको प्रतिरक्षा प्रणालीलाई कोरोना भाइरसविरुद्ध सक्रिय पार्न यो खोपमा सो भाइरसको आनुवंशिक संरचना आरएनएको अंश प्रयोग गरिएको थियो । खोप लिएपछि कोरोना भाइरसविरुद्ध लड्न शरीरले रोगसँग लड्ने एन्टीबडी र टी–सेलहरू आफैँ बनाउँछ । फाइजरले यो वर्षको अन्त्यसम्ममा पाँच करोड डोज खोप उत्पादन गर्ने लक्ष्य राखेको छ । 

कोरोना भाइरसको सङ्क्रमणपछि विश्वका कतिपय देशमा कोरोना भाइरसविरुद्धको खोपको आविष्कार एउटा अभियानको रुपमा अघि बढ्यो । यस कारण यति बेलो धेरै खोपहरू परीक्षणको चरणमा रहेका छन् । आगामी साता वा महिनामा परीक्षणको अन्तिम चरणमा रहेका अन्य खोपको तथ्याङ्क पनि सार्वजनिक हुने तयारीमा छन् ।

अमेरिकाको फुड एन्ड ड्रग एडमिनिस्ट्रेसन (एफडीए) को खोपसम्बन्धी परामर्श समितिले खोपलाई अनुमति दिनेबारे १० डिसेम्बरमा छलफल गर्दैैछ । डा.स्लावीले अनुमति पाएको दुई दिनमै खोप दिन सकिने बताए । डा.स्लावीले सुरुमा खोप कसलाई दिने भन्ने निर्णय सम्बन्धित राज्यहरूले गर्ने बताए । तर स्वास्थ्य कार्यकर्ता र वृद्धवृद्धाजस्ता जोखिम समूहमा पर्नेहरूलाई प्राथमिकता दिइने छ । अर्को कम्पनी मोडेर्नाले बनाएको खोप पनि परीक्षणका क्रममा ९४.५ प्रतिशत प्रभावकारी देखाएको छ । आगामी केही साताभित्र मोडेर्नाको सो खोपले पनि स्वीकृति पाउने विश्वास लिइएको छ । 

अक्सफोर्डको खोप ७० प्रतिशत प्रभावकारी

युनिभर्सिटी अफ अक्सफर्डले बनाएको कोरोना भाइरसविरुद्धको खोप ७० प्रतिशत मानिसमा प्रभावकारी देखिएको छ । अक्सफोर्डले बनाएको खोप फाइजर र मोडर्ना कम्पनीले बनाएका दुई छुट्टाछुट्टै खोप भन्दा धेरै सस्तो हुने, सजिलै भण्डारण गर्न सकिने तथा संसारमा जहाँ पनि सहज रूपमा लैजान सकिने देखिएको छ ।

नियामक निकायबाट प्रयोग गर्न अनुमति प्राप्त भए यो खोपले कोरोना भाइरसको वैश्विक महामारी नियन्त्रणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्ने विश्वास गरिएको छ । खोप विकासका लागि प्रायः एक दशक लाग्ने प्रक्रिया अक्सफोर्डका वैज्ञानिकहरूले १० महिनामा सम्पन्न गरेका थिए ।

खोप निर्माणकी प्रमुख योजनाकार प्राध्यापक सारा गिल्बर्टले भनिन्, ‘आजको घोषणाले हामीलाई खोपको प्रयोगबाट कोरोना भाइरसका कारण सिर्जित विनाश अन्त्य गर्न अर्को पाइला अगाडि लगिदिएको छ ।’ यो खोप सफल भएपछि बेलायत सरकारले १० करोड मात्रा लिने बताइसकेको छ । 

यो खोप परीक्षणमा २० हजार स्वयंसेवकहरू सहभागी भएका थिए । जसमध्ये आधाभन्दा बढी बेलायत र बाँकी ब्राजिलका थिए । दुई मात्रा खोप दिइएकामध्ये ३० जनालाई कोभिड भएको थियो भने डमी अर्थात् नक्कली खोप दिएका १०१ जनालाई कोरोना भाइरस सङ्क्रमण देखिएको थियो ।

स्वयंसेवकहरूलाई दुई पटक उच्च मात्रामा खोप दिइँदा ६२ प्रतिशत सुरक्षा भएको देखिएको थियो । तर पहिलो पटक कम मात्रा र दोस्रो पटक उच्च मात्रामा खोप दिँदा सुरक्षा ९० प्रतिशतसम्म पुग्यो ।

यस्तो भिन्नता देखिनुको कारण भने अझै स्पष्ट भइसकेको छैन । ‘हामी परिणामबाट साँच्चै सन्तुष्ट छौँ,’ प्रमुख अनुसन्धानकर्ता एन्ड्र पोलर्डले भने । उनका अनुसार ९० प्रतिशत प्रभावकारिताको तथ्याङ्क उत्साहजनक छ । 

अन्य खोपको विकास पनि तीव्र

कोरोना भाइरसको सङ्क्रमणपछि विश्वका कतिपय देशमा कोरोना भाइरसविरुद्धको खोपको आविष्कार एउटा अभियानको रुपमा अघि बढ्यो । यस कारण यति बेलो धेरै खोपहरू परीक्षणको चरणमा रहेका छन् । आगामी साता वा महिनामा परीक्षणको अन्तिम चरणमा रहेका अन्य खोपको तथ्याङ्क पनि सार्वजनिक हुने तयारीमा छन् । 

तेस्रो चरणको परीक्षणमा रहेका खोपहरूमा 

१.क्यान्सिनो, चीन, 

२.गामालेया रिसर्च इन्स्टिच्युट, रुस

३. जान्ससेन

४.बेइजिङ इन्स्टिट्यूट अफ बायोलजिकल प्रोडक्ट्स र सिनोफार्म, चीन

५.सिनोभाक र बुटानटान, ब्राजिल

६.वुहान इन्स्टिट्यूट अफ बायोलजिकल प्रोडक्ट्स र सिनोफार्म, चीन

७. नोभाभाक्स, अमेरिका छन् ।